Het nu volgend verhaal is vrij (heel vrij) ontleend aan Storer, en verscheen in Analysis 22. Verdere gegevens heb ik niet ter beschikking, want het verhaal werd onder mijn aandacht gebracht door prof Dr Peter ("Father Peter") Serracino Inglotti, hoofd van de faculteit der wijsbegeerte aan de Universiteit van Malta, die het op zijn beurt opgepikt had gedurende een gast-docentschap in de Verenigde Staten.

In arren moede sleet ik het verhaal later onder het pseudoniem BUG aan het clubblad van mijn computerclub, in de veronderstelling dat mijn mede-leden geinteresseerd zouden zijn in programmeren, waarbij waarheidscondities nu eenmaal een beslissende rol kunnen spelen. Gezien het gebrek aan reacties sloeg ik de plank blijkbaar mis.

Vandaar dat ik het nu nogmaals probeer met u, waarde lezer. En dat zonder pseudoniem!

 

MINIAC, 's werelds kleinste computer

door BUG     

In deze gouden eeuw van de microelectronica zou het een grove onrechtvaardigheid zijn als niet ieder zou kunnen profiteren van de verworvenheden van de computer.

Hier volgen doe-het-zelf instructies voor de bouw en het gebruik van een computer, de MINIAC, die zo krachtig is dat hij vragen kan beantwoorden waar de grote broers van ENIAC tot Pentium het laten afweten!

De constructie van de MINIAC:

a. Investeer in een stuiver (lenen mag ook).
Andere munten (met uitzondering van een Euro-munt van 5 cent) zijn wegens hun samenstelling ongeschikt, zie opmerking onder b.

b. Schrijf 'JA' en 'NEE' op twee zelfklevende etiketjes en breng deze aan weerszijden van de stuiver/Euro-5-ct aan.
(Opm: het electronisch karakter van MINIAC moge blijken uit het feit dat een koper-atoom twee vrije electronen heeft in de buitenste schil)

Gebruiksaanwijzing MINIAC:

1. Houd MINIAC tussen duim en wijsvinger (willekeurige hand, willekeurige zijde munt boven; welk beter bewijs dat MINIAC onpartijdig is!) en stel het een wereldschokkende eerste vraag A
(bijv: 'zal het morgen regenen?')

2. Werp MINIAC omhoog. Onder normale omstandigheden zal MINIAC weer neerkomen, één van beide kanten boven

3. Noteer het zichtbare antwoord, dus òf 'JA' òf 'NEE'

Dit antwoord is waar of onwaar. Om dit uit te maken:

4. Houd MINIAC als in instructie 1 van deze gebruiksaanwijzing en stel het de diepzinnige vraag B:
en herhaal instructie 2 van deze gebruiksaanwijzing.

5. Noteer weer het zichtbare antwoord, òf 'JA' òf 'NEE'.

Stel dat MINIAC's antwoord op vraag B 'JA' luidt, dan is dit antwoord waar of onwaar. Indien waar, dan is het waar dat het antwoord op vraag A dezelfde waarheidswaarde heeft als het antwoord op vraag B, dus het antwoord op vraag A is dan ook waar; indien onwaar dan is het onwaar dat het antwoord op vraag A dezelfde waarheidswaarde heeft als het antwoord op vraag B (dat immers fout was), dus het antwoord op vraag A is ook hier weer waar. Kort samengevat, als MINIAC's antwoord op B 'JA' is, is zijn antwoord op vraag A waar.

Zou MINIAC op vraag B met 'NEE' geantwoord hebben, zal dezelfde redenatie aantonen dat zijn antwoord op vraag A onwaar was.

*) voor niet-filosofen: er zijn slechts twee waarheidswaarden, zeg -1 en +1


Vervolg

door DEBUG     

Omdat het abstractieniveau van mijn Miniac-verhaal mogelijkerwijs te hoog geweest was, probeerde ik amende honorable te maken met een wat meer alledaagse aanpak. (DEBUG behoort bij BUG als skepticus bij gelover).
U kunt dit deel dus gevoeglijk overspringen.

De MINIAC (zie vorige aflevering van dit blad) is bezig een rage te worden. Niet alleen op de club maar ook daarbuiten.

Moest ik vorige week f 36.05 afrekenen aan de kassa van een grootgrutter. Zei de cassière: "Heeft u misschien een stuiver?". Nee dus. Overhandigde ik haar met bezwaard hart mijn MINIAC. Haar ogen lichtten op. Ze prevelde iets en gooide hem in de lucht. En fluisterde vervolgens (net verstaanbaar): "B: . . . . waarheidswaarde . . . " en flipperde nogmaals. Fluisterde ik haar toe: "Maar wat was nu je eerste vraag?" (Het is heel moeilijk om onderstrepingen te fluisteren). Zei ze blozend: "Zal ik op de kleintjes letten vandaag?".

(En inderdaad, de machtige computer die de kassa's bestuurt is niet feilloos . . .)

Wie had willen controleren of MINIAC's diepzinnig antwoord van de vorige maand op de gesteldheid van het weer waar was, had slechts de TV aan hoeven te zetten. Of een blik naar buiten werpen. Want wat waar is is waar als het waar is.

Geheid rotweer.